Pull Systems: Just-in-time και Προμήθειες

Η ροή κίνησης του υλικού από φάση σε φάση παραγωγής προσδιορίζεται σύμφωνα με το σύστημα εξουσιοδοτήσεως μεταφοράς / παραγωγής υλικού που ονομάζεται ΚΑΝΒΑΝ.

Το KANBAN είναι ένα σύστημα ελέγχου φυσικής ροής υλικού που αποτελείται από κιβώτια και κάρτες. Η παραγωγή σε κάθε φάση καθορίζεται από την υπάρχουσα απαίτηση για υλικό στην επόμενη και όχι από κάποιο γενικό πρόγραμμα παραγωγής. Η υπάρχουσα απαίτηση προσδιορίζεται ως εξής: Στο σχήμα 20.11 φαίνεται η διακίνηση υλικού μεταξύ δύο φάσεων παραγωγής. Χρησιμοποιούνται οκτώ καρότσια μεταξύ των φάσεων παραγωγής Α και Β και η χωρητικότητα εκάστου καροτσιού είναι 20 τεμάχια. Το μέγιστο απόθεμα που μπορεί να διακινηθεί μεταξύ Α και Β είναι 8 Χ 20 = 160 τεμάχια. Αν για κάποιο λόγο σταματήσει η παραγωγή στο Β και όλα τα κιβώτια γεμίσουν με τεμάχια, η παραγωγή στο Α θα σταματήσει.

 

Simple-kanban-board-Το σχήμα 20.11 δείχνει τρία κιβώτια στην φάση Β εκ των οποίων το ένα αναλώνεται. Ένα κιβώτιο μεταφέρεται από τη φάση Α στη φάση Β. Τα κιβώτια συνοδεύονται από κάρτες απόσυρσης του αποθέματος. Οι κάρτες αυτές περιέχουν τον κωδικό και περιγραφή του υλικού, τη χωρητικότητα του κιβωτίου, τον αύξοντα αριθμό (από 1 έως 8) καθώς και περιγραφή των φάσεων προέλευσης και προορισμού. Όταν το υπό ανάλωση κιβώτιο αδειάσει τελείως, τότε μεταφέρεται στη φάση παραγωγής Α συνοδευόμενο από την κάρτα απόσυρσης. Εκεί η κάρτα απόσυρσης αντικαθιστά μια κάρτα παραγωγής υλικού από ένα γεμάτο κιβώτιο. Η κάρτα παραγωγής και το άδειο κιβώτιο σηματοδοτούν ανανέωση υλικού μέσω παραγωγής ποσότητας 20 τεμαχίων. Προς τούτο, η κάρτα παραγωγής μαζί με το άδειο κιβώτιο μεταφέρονται στο χώρο παραγωγής Α. Το γεμάτο κιβώτιο με την κάρτα απόσυρσής του είναι ελεύθερο να μεταφερθεί στη φάση Β με την πρώτη ζήτηση.

 

Η κάρτα παραγωγής περιέχει πληροφορίες για το είδος της εργασίας, την ποσότητα παραγωγής (χωρητικότητα κιβωτίου), το αρχείο αποθήκευσης, τον κωδικό και την περιγραφή του εξαρτήματος. Μόλις το κιβώτιο γεμίσει με υλικό μαζί με την κάρτα παραγωγής του μεταφέρεται στο σημείο αποθήκευσης και αντικαθιστά το κιβώτιο που μεταφέρθηκε στη φάση Β και ο κύκλος επαναλαμβάνεται. Κάθε φάση της παραγωγής ουσιαστικά προσδιορίζει με ένα απλό τρόπο τη δραστηριότητά της στην προηγούμενη φάση. Όταν υπάρχουν πολλά άδεια κιβώτια και πολλές κάρτες παραγωγής είναι φανερό ότι η παραγωγή του Α καθυστερεί έναντι της παραγωγής του Β. Αντίθετα, όταν γεμίσουν και τα οκτώ κιβώτια με υλικό, η παραγωγή στο Α σταματά. Ο αριθμός κιβωτίων στο σύστημα δίνεται από την έκφραση:

 

Typos 20.42

 

Ν  είναι ο αριθμός των κιβωτίων, R  η ανάλωση στο τμήμα-χρήστης, Χ  η χωρητικότητα των κιβωτίων και Τ  ο χρονικός κύκλος ανάλωση - αναμονή - μεταφορά - παραγωγή - μεταφορά - ανάλωση.

 

Είναι φανερό ότι το μέγιστο απόθεμα του συστήματος μπορεί να μειωθεί είτε με μείωση των χρόνων που συνιστούν το Τ ή με μείωση της χωρητικότητας των κιβωτίων. Βασική επιδίωξη του J.I.T. είναι η μείωση του χρόνου εκκίνησης της παραγωγής, σε αντίθεση με τα παραδοσιακά συστήματα που η αντίστοιχη επιδίωξη είναι η μείωση των μηχανοωρών. Η επίτευξη του στόχου αυτού επιτυγχάνεται με προσεκτική μελέτη των δραστηριοτήτων που απαιτούνται για την εκκίνηση. Τυπικοί τρόποι είναι ο διαχωρισμός των δραστηριοτήτων σε εσωτερικές (προϋποθέτουν μηχάνημα σε ακινησία) και εξωτερικές (εκτελούνται σε θέσεις ανεξάρτητες από το μηχάνημα). Για παράδειγμα, με τη χρήση δύο εργαλείων στερέωσης υλικού είναι δυνατόν να ελαχιστοποιηθούν οι δραστηριότητες που απαιτούν το μηχάνημα να βρίσκεται σε ακινησία. Επίσης, με ειδικούς σφικτήρες είναι δυνατόν να σταθεροποιηθεί υλικό στα μηχανήματα γρήγορα, χωρίς τη χρήση εργασιών βιδώματος που απαιτούν μεγάλους χρόνους.

 

Επιδράσεις στους εργαζόμενους

 

Η παραγωγή σύμφωνα με το σύστημα J.I.T. απαιτεί από τους εργαζόμενους να μπορούν να εκτελούν διαφορετικές εργασίες. Το γεγονός ότι η διακοπή της παραγωγής σε ένα κέντρο εργασίας σημαίνει διακοπή ολόκληρης γραμμής, προϋποθέτει την άριστη συντήρηση μηχανημάτων που συνήθως εκτελείται από τους ίδιους τους εργαζόμενους στο μεσοδιάστημα αλλαγής μιας βάρδιας. Ο έλεγχος της ποιότητας επίσης γίνεται από τους εργαζόμενους (εκτός ίσως από τον έλεγχο του τελικού προϊόντος). Εάν μια θέση εργασίας έχει περίσσεια εργαζομένων ή μικρό φόρτο, οι εργαζόμενοι εκτελούν άλλες εργασίες σε άλλες θέσεις. Η μετακίνηση των εργαζομένων διευκολύνεται και από τη χωροθέτηση των γραμμών στις οποίες χρησιμοποιείται η διάταξη που είναι γνωστή με την επωνυμια U. Φυσικά, οι εργαζόμενοι υποκινούνται να αναζητούν διαρκείς βελτιώσεις που μειώνουν τους χρόνους εκκίνησης και βελτιώνουν την ποιότητα του προϊόντος. Τυπικά, οι συναρμολογητές πρέπει να γνωρίζουν και την εργασία του ηλεκτρολόγου, του ηλεκτροσυγκολλητή, του μηχανικού κ.ά. Φυσικά, για να επιτευχθεί πολλαπλή εξειδίκευση απαιτούνται μεγάλοι χρόνοι εκπαίδευσης και μόνιμη απασχόληση.

 

Επιδράσεις στους προμηθευτές

 

Οι ιαπωνικές επιχειρήσεις αγοράζουν περισσότερα εξαρτήματα και πρώτες ύλες από τις επιχειρήσεις των δυτικών χωρών. Υπολογίζεται ότι το 80% των εσόδων των ιαπωνικών επιχειρήσεων δαπανάται σε αγορές. Για να υλοποιηθούν οι παραδόσεις J.I.T. απαιτούνται αγορές από λίγους προμηθευτές (ιδανικά ένας προμηθευτής για κάθε είδος). Οι προμηθευτές βρίσκονται κοντά στις εγκαταστάσεις του πελάτη. Χρησιμοποιούνται γενικές προδιαγραφές αγοράς (απόδοσης), έτσι ώστε να υπάρχει χώρος για καινοτομίες και μείωση παραγωγικού κόστους από πλευράς προμηθευτή. Επίσης, χρησιμοποιούνται μακροχρόνιες συμβάσεις που προσδιορίζουν συνολικές ποσότητες και τιμή ώστε ο προμηθευτής να μπορεί να μειώσει τα αποθέματά του και να αξιοποιήσει καλύτερα την παραγωγική του δυναμικότητα. Οι προμηθευτές επικοινωνούν έγκαιρα με τα τμήματα μελετών και ποιότητας για να συνεισφέρουν σε διαδικασίες «ανάλυσης αξίας» και να προετοιμάζουν καλύτερα την παραγωγή τους.

 

Παράγοντες που επηρεάζουν την εφαρμογή του J.I.T.

 

Ακολουθούν διοικητικοί και οργανωτικοί παράγοντες που επηρεάζουν την αποτελεσματικότητα των συστημάτων J.I.T.

 

Ανθρώπινο Δυναμικό
  • Διασφάλιση συνεχούς υποστήριξης από την ανώτατη διοίκηση και συμμετοχής στο πρόγραμμα με ιδέες και ενέργειες
  • Ενημέρωση του προσωπικού σε όλα τα επίπεδα ως προς τους στόχους και τις επιδιώξεις του προγράμματος
  • Προετοιμασία του προσωπικού για εκπαίδευση σε διαφορετικές εργασίες
  • Διασφάλιση υποστήριξης από τα σωματεία των εργαζομένων, έτσι ώστε οι εργαζόμενοι να εκπαιδευτούν σε διαφορετικές εργασίες και να είναι ευέλικτοι σε αναθέσεις εργασιών

 

Επιχείρηση
  • Αγορές σε μικρές ποσότητες και συχνές παραδόσεις
  • Επιλογή προμηθευτών που μπορούν να παραδώσουν υλικά υψηλής ποιότητας σε μικρές παρτίδες
  • Ολιγάριθμο δίκτυο προμηθευτών
  • Μείωση του αριθμού των προμηθευτών ή δυνατόν σε έναν κατά εξάρτημα
  • Ανάπτυξη μακροχρόνιων σχέσεων με προμηθευτές με προσφορά μακροχρόνιων και ευέλικτων συμβάσεων
  • Συμμετοχή των προμηθευτών κατά την εφαρμογή του συστήματος, ώστε με την κατάλληλη υποκίνηση να συνεργαστεί επιτυχώς στο πρόγραμμα
  • Καθιέρωση ελέγχου από τον αγοραστή και επιθεωρήσεων των εισερχόμενων υλικών
  • Παροχή σταθερών χρονοδιαγραμμάτων και χρήση τυποποιημένης συσκευασίας κατά τις παραδόσεις των υλικών

 

Pinakas 20.43

 

Πηγή: Διοίκηση Εφοδιασμού, Λάμπρος Λάιος, Πειραιάς 2010

Περισσότερα σε αυτή την κατηγορία: