Pricing & Cost Analysis: Ανάλυση του Άμεσου Κόστους του Προμηθευτή

Η ανάλυση κόστους είναι μια διαδικασία διάσπασης μιας προσφοράς σε επιμέρους συνιστώσες και ανάλυσης της κάθε μεμονωμένης συνιστώσας κόστους.

Η ανάλυση κόστους εξυπηρετεί προκειμένου ο αγοραστής να διαπιστώσει κατά πόσο η τιμή που καλείται να καταβάλει είναι λογική και τεκμηριωμένη. Η ανάλυση κόστους προϋποθέτει αναλυτικά στοιχεία για τις επί μέρους συνιστώσες κόστους του προμηθευτή (π.χ. εργατοώρες, υλικά, έμμεσες επιβαρύνσεις παραγωγής, επιβαρύνσεις διοίκησης, γενικά έξοδα και κέρδος).

Στοιχεία κόστους για προμηθευτές μπορεί να αντληθούν από διάφορες πηγές. Τα στοιχεία πρέπει να συνοδεύονται από αντίστοιχες λογιστικές εγγραφές καθώς και από άλλα σχετικά έντυπα τεκμηρίωσης. Σε αυτή την  περίπτωση ο προμηθευτής πρέπει να συναινέσει στη διάθεση των σχετικών στοιχείων λόγω των σχέσεων συνεργασίας με τον αγοραστή. Για να εξασφαλιστεί η συναίνεση, ο προμηθευτής πρέπει να πειστεί ότι η πρόθεση του αγοραστή δεν είναι η μείωση των περιθωρίων κέρδους, αλλά η μείωση των συντελεστών κόστους και ότι τελικό αποτέλεσμα θα είναι η αύξηση της ανταγωνιστικότητάς του και γιατί όχι η αύξηση των περιθωρίων κέρδους.

 

Στοιχεία κόστους μπορεί επίσης να απαιτηθούν από έναν προμηθευτή με την υποβολή μιας προσφοράς ή με την έναρξη μιας νέας συνεργασίας. Ο πίνακας 18.1 περιγράφει ένα τυπικό έντυπο υποβολής στοιχείων κόστους που συμπληρώνει ο προμηθευτής κατόπιν αιτήματος ενός αγοραστή. Αξίζει να σημειωθεί ότι τα στοιχεία που θα υποβληθούν ενδεχομένως να πάσχουν ως προς την πληρότητα και την ακρίβειά τους. Η αναγκαστική υποβολή στοιχείων κόστους δεν είναι πάντα αποτελεσματική, ιδίως όταν ο προμηθευτής ενεργεί ως μη δεσμευμένος συνεργάτης. Γενικά, η πρόσβαση σε οικονομικά στοιχεία ενός προμηθευτή μπορεί να επιβάλλεται μέσα από συμβάσεις, στις οποίες η αμοιβή του προμηθευτή προκύπτει ή εξαρτάται από την επιμέτρηση του κόστους υλοποίησης (π.χ. συμβάσεις αναπροσαρμοζόμενου τιμήματος).

 

Τέλος, στοιχεία κόστους για ένα είδος μπορεί να υπολογιστούν με τη βοήθεια ενός υποδείγματος κόστους (cost model). Το υπόδειγμα αποτελείται από επιμέρους κατηγορίες κόστους που συνθέτουν το ολικό κόστος ενός είδους. Κάθε κατηγορία κόστους μπορεί να υπολογιστεί μεμονωμένα από ιστορικά στοιχεία, δημοσιευμένες πηγές πληροφοριών σχετικών με υλικά και αμοιβές, καθώς και με σχετικά εργαλεία ανάλυσης (π.χ. καμπύλες μάθησης). Οι βασικές κατηγορίες κόστους ενός προμηθευτή είναι το κόστος των άμεσων υλικών, το κόστος των άμεσων εργατικών και το έμμεσο κόστος παραγωγής. 

 

10 2

 

Πίνακας 18.1: Ενδεικτική ανάλυση κόστους σε μια αίτηση προσφοράς

Pinakas 18.1 Endeiktikh analysh kostous se mia aithsh prosforas

 

Στοιχεία που συνιστούν το κόστος των προμηθευτών

 

Άμεσα υλικά

Τα άμεσα υλικά ενσωματώνονται στο τελικό προϊόν και μπορούν να αναχθούν σε αυτό για λόγους κοστολόγησης. Οι περισσότερες αναλύσεις κόστους διαχωρίζουν τα υλικά σε τέσσερις κατηγορίες, ήτοι πρώτες ύλες, υλικά από υπεργολάβους, τυποποιημένα είδη και ενδοεταιρικές προμήθειες. Οι πρώτες ύλες είναι αγοραζόμενα υλικά που δεν χρησιμοποιούνται με την αρχική τους μορφή. Για παράδειγμα, τα φύλλα αλουμινίου ή οι ράβδοι από χάλυβα μορφοποιούνται σε αντικείμενα μετά από επεξεργασία. Τα υλικά από υπεργολάβους εντάσσονται σε δύο κατηγορίες, εκ των οποίων η πρώτη αφορά μεγάλα συναρμολογούμενα συστήματα (π.χ. η πτέρυγα ενός αεροσκάφους) και η δεύτερη αφορά επεξεργασία από τρίτους μερών που κατασκευάστηκαν εντός της επιχείρησης (π.χ. η επιμετάλλωση και η ανοδίωση εξαρτημάτων). Τυποποιημένα εξαρτήματα είναι όσα χρησιμοποιούνται σε παραγωγικές διαδικασίες ή παροχές υπηρεσιών χωρίς καμια μετατροπή (π.χ. ηλεκτρονικά εξαρτήματα, μηχανολογικά εξαρτήματα και υλικά καθαρισμού). Τέλος, οι ενδοεταιρικές προμήθειες αφορούν αντικείμενα που αγοράζονται από μια αδελφή εταιρεία.

 

Όταν εξετάζεται το κόστος των άμεσων υλικών, πρέπει να διασφαλίζεται η ορθότητά του ως προς την τιμή, την ποιότητα και τις ποσότητες. Η ποιότητα πρέπει να συμβαδίζει με τις απαιτούμενες προδιαγραφές για να μην αυξάνει το κόστος αδικαιολόγητα. Όσο αφορά στις ποσότητες, συχνά είναι υπερβολικά αυξημένες, διότι οι προμηθευτές υπολογίζουν υπερβολική ποσότητα υποπροϊόντων και υπολειμμάτων (scrap). Οι αποδεκτές ανοχές στις ποσότητες λόγω απωλειών, συρρίκνωσης ή φθορών πρέπει να συμβαδίζουν με τον τύπο του υλικού και να μην συνυπολογίζονται στις εκτιμήσεις οι διαφορές λόγω περιορισμών στις ελάχιστες ποσότητες αγορών.

 

Από την άλλη πλευρά, όσον αφορά στις τιμές, πρέπει να εξετάζεται η μέθοδος τιμολόγησης του προμηθευτή. Συνήθως, οι τιμές καθορίζονται από ιστορικά στοιχεία προηγούμενων αγορών, από εκτιμήσεις του μέσου κόστους ενός είδους που διατηρείται σε απόθεμα ή από προσφορές. Στην πρώτη περίπτωση, πρέπει να εξεταστεί ο τρόπος αναπροσαρμογής των τιμών. Εάν η τιμολόγηση γίνεται με βάση το κόστος του αποθέματος, πρέπει να εξετάζεται ότι οι ποσότητες στο απόθεμα που χρησιμοποιήθηκαν στους υπολογισμούς δεν προέρχονται από αγορές ποσοτήτων πολύ μικρότερων από τις ποσότητες που απαιτούνται στη συγκεκριμένη προσφορά. Τέλος, για την περίπτωση που οι τιμές προέρχονται από προσφορές, πρέπει να εξετάζεται εάν οι τιμές των προσφορών είναι τελικές και εάν οι τυχόν αναπροσαρμογές είναι λογικές. Επίσης, πρέπει να εξετάζονται οι καμπύλες μάθησης ως προς τις τιμές και ως προς τα επίπεδα ανοχών στις ποσότητες.

 

Άμεσα εργατικά

Τα άμεσα εργατικά σχετίζονται με το τελικό προϊόν και μπορούν να αναχθούν σε αυτό για λόγους κοστολόγησης. Η εργασία συναρμολόγησης καθώς και η εργασία μηχανουργικών κατεργασιών είναι παραδείγματα άμεσης εργασίας. Το κόστος άμεσης εργασίας μπορεί να είναι ιδιαίτερα υψηλό σε εργασίες συμβούλων. Σε περιπτώσεις εργασίας με υψηλή εξειδίκευση, η κοστολόγηση πρέπει να εκτιμάται διαφορετικά, ανάλογα με τις απαιτήσεις κάθε περίπτωσης. Γενικά, η άμεση εργασία διακρίνεται σε επαναλαμβανόμενη (π.χ. εργασίες καθαρισμού εγκαταστάσεων) και μη επαναλαμβανόμενη (π.χ. συγγραφή τεχνικών εγχειριδίων). Ωστόσο, πολλές φορές εργατικό προσωπικό, όπως, για παράδειγμα, χειριστές περονοφόρων, καθαριστές και φύλακες δεν συμπεριλαμβάνονται στα άμεσα εργατικά, διότι δεν είναι εφικτό η εργασία τους να ταυτιστεί με την παραγωγή των τελικών προϊόντων.

 

Κατά την ανάλυση του άμεσου κόστους εργασίας πρέπει να εξετάζονται τα ακόλουθα. Πόσο σύνθετη είναι μια δραστηριότητα, σε ποιό βαθμό η εκτίμηση αυτή βασίστηκε σε μια απλή κρίση και πώς συλλέχθηκαν τα σχετικά στοιχεία; Για παράδειγμα, εάν μια εκτίμηση βασίστηκε σε απασχόληση ενός αρχιτέκτονα μηχανικού όταν αρκεί ένας βιομηχανικός σχεδιαστής με λιγότερα τυπικά προσόντα, τότε η εγκυρότητα της προσφοράς θα πρέπει να αμφισβητηθεί. Στην προσφορά θα πρέπει να περιλαμβάνονται οι σωστές ειδικότητες με τις αντίστοιχες αμοιβές.

 

Μερικές εταιρείες χρησιμοποιούν σύστημα πρότυπης κοστολόγησης. Σε αυτή την περίπτωση, πρέπει να απομονωθεί ο συντελεστής που μετατρέπει τις πρότυπες ώρες σε πραγματικές και να μελετηθεί σε βάθος ο τρόπος ανανέωσης, ώστε να αντιπροσωπεύει τις ισχύουσες συνθήκες παραγωγής. Επίσης, πρέπει να εξετάζονται τι είδους συντελεστές χρησιμοποιούνται για τον υπολογισμό αυξήσεων λόγω απόδοσης, αποζημιώσεων ή αμοιβών νεοπροσλαμβανόμενων ατόμων. Επιπρόσθετα, πρέπει να διασφαλιστεί ότι στον υπολογισμό του άμεσου κόστους εργασίας περιλαμβάνονται κατηγορίες εργαζομένων με πραγματική απασχόληση στο προς ανάθεση αντικείμενο. Ως εκ τούτου, δεν πρέπει να περιλαμβάνονται διευθυντές ή διοικητικά στελέχη των οποίων ένα ποσοστό των αμοιβών και των πάσης φύσεως εισφορών χρεώνεται ως έμμεσο κόστος.

 

Το ύψος των αμοιβών μπορεί να ελεγχθεί μέσα από συλλογικές συμβάσεις εργασίας και από ποικίλες κλαδικές μελέτες ή μελέτες συμβούλων. Το τμήμα διαχείρισης ανθρωπίνων πόρων της επιχείρησης μπορεί να βοηθήσει προς αυτήν την κατεύθυνση. Σε περίπτωση αποκλίσεων, ο προμηθευτής οφείλει να είναι σε θέση να δώσει σχετικές εξηγήσεις για τον τρόπο υπολογισμού του άμεσου κόστους εργασίας, το ύψος των πραγματικών αμοιβών που καταβάλλει στους εργαζόμενους, τον τρόπο καταμέτρησης των ωρών εργασίας και τη μέθοδο χρέωσης στον αγοραστή.

 

Άλλες κατηγορίες άμεσου κόστους

Ενίοτε, στο άμεσο κόστος περιλαμβάνονται συμβάσεις υπηρεσιών συμβούλων, κατασκευών, εργατικού δυναμικού (contractlabor), ελέγχου, χρήσης ειδικού εξοπλισμού και ταξίδια. Οι δαπάνες αυτές πρέπει να σχετίζονται αποκλειστικά με το προσφερόμενο είδος. Προκειμένου δε να θεωρούνται αιτιολογημένες, οι αντίστοιχες χρεώσεις πρέπει να βασίζονται σε πραγματικές δαπάνες του προμηθευτή και να συνοδεύονται από πρωτογενή παραστατικά και τιμολόγια. Επίσης, πρέπει να διασφαλίζεται ότι δεν έχουν συμπεριληφθεί στην κατηγορία των έμμεσων δαπανών.

 

 Πηγή: Διοίκηση Εφοδιασμού, Λάμπρος Λάιος, Πειραιάς 2010

Περισσότερα σε αυτή την κατηγορία:

ΕΠΟΜΕΝΑ ΣΕΜΙΝΑΡΙΑ

There are no up-coming events